Stigmatisering voorkomen en bestrijden

Datum uitgifte Open Geest: 
2006-09
Nr 46

Stigmatisering voorkomen en bestrijden

Op vrijdag 23 juni 2006 was er een lezing georganiseerd door het Ioannes Wierus Instituut bij het conferentiecentrum op de Grote Beek in Eindhoven.
Jan Wier was een psychiater uit de 16e eeuw die schizofrene mensen als mensen met een psychische handicap beschouwde en dus niet alleen als ziek. Hierdoor past de Amerikaanse hoogleraar, Patrick Corrigan ook in het verlengde van de lezingencyclus van het IWI. Hij kwam namelijk vertellen over stigma en de bestrijding ervan. Stigma kun je zien als de moeite die gewone mensen hebben met diversiteit zoals cliënten in de psychiatrie. Ouderen en allochtonen zoeken derhalve ook niet gauw hulp in de GGz omdat ze zich dan in een hokje gestopt voelen.

Corrigan is hoogleraar op dit gebied in Chicago en heeft al meer dan honderd boeken en artikelen op zijn naam staan, ondanks dat hij zelf ook periodiek lijdt aan depressies.
In het begin van zijn lezing gaf hij het voorbeeld van een jongeman met schizofrenie en een vrouw met diabetes. De man verloor zijn werk en zijn vrienden en werd gestigmatiseerd in zijn omgeving en de vrouw had deze problemen niet omdat diabetes is geaccepteerd door de samenleving.

De veroorzakers van stigma zijn volgens Corrigan de media en de pers.
Zij maken bepaalde groepen voor een aap uit, zoals dat bijvoorbeeld ook in nazi Duitsland gebeurde in 1940. Psychiatrische patiënten worden door de media bestempeld als gek en gevaarlijk. Dit komt met name tot uiting bij films, dagbladen, tijdschriften, advertenties en strips. Zij worden dan betiteld als ‘out of control’. Mensen in de samenleving zien hun dan ook als patiënten met een zwak karakter, slechte opvoeding genoten en onbekwaam.

Er zijn nu drie manieren om stigmatisering aan te pakken:

    a) voorlichting: doorbreek de mythen en geef feiten
    b) protesteren: ban stigmatisering uit middels protest
    c) persoonlijk contact: laat patiënten praten als ervaringsdeskundigen

Voorlichting werkt slechts goed op een korte termijn en heeft maar een mild effect.
De beste manier om stigma tegen te gaan is dus persoonlijk contact. Bekende mensen zoals wijlen Prins Claus doorbrak bijvoorbeeld het stigma van de ziekte van Parkinson, maar nog beter is het als gewone normale doorsnee mensen bij je uit de buurt naar buiten komt met zijn ziekte. Iedereen kent namelijk wel iemand met schizofrenie uit zijn of haar omgeving. Het ‘coming out’ heeft echter naast het publieke voordeel van antistigma ook het nadeel dat je erdoor gediscrimineerd kunt worden en als je eenmaal ervoor uit bent gekomen is er geen weg meer terug.

Als je meer informatie wilt over dit onderwerp, kun je surfen naar www.stigmaresearch.org.

Stan