Hbo-opleiding voor ervaringsdeskundigen is zwaar

HET EERSTE JAAR VAN DE HBO-OPLEIDING
VOOR ERVARINGSDESKUNDIGEN VAN GGZ EINDHOVEN ZIT ER OP.

Zes van de achttien studenten hebben hun propedeuse gehaald. Twee doen het jaar nog eens over, de rest is gestopt. Projectleider Hanneke Henkens: ‘De studenten hebben het zwaar gehad.’

De hbo-studie voor ervaringsdeskundigen is een deeltijdopleiding zodat studenten hun studie met werk kunnen combineren. Ervaringsdeskundigen die aan de vierjarige opleiding beginnen, moeten een havo- of mbo-diploma hebben of de 21plus-toets hebben gehaald. Ook is er een speciale selectieprocedure. Henkens: ‘We proberen daarbij in te schatten of iemand voldoende is hersteld en ook echt als ervaringsdeskundige aan de slag wil.’

Hoe gaat zo’n selectieprocedure in zijn werk?
‘Wij bekijken of iemand kan reflecteren op zijn of haar eigen ervaring. Kunnen ze over hun psychische problemen praten en er boven staan, hun ervaringen delen met anderen en hun pijnpunten beschermen? Willen ze bouwen aan hun ervaringskennis? Sommige studenten krijgen een uitkering of zijn nog in behandeling. Dan vragen we het UWV en de behandelaar ook om hun mening of iemand er daadwerkelijk klaar voor is. Het zijn natuurlijk altijd inschattingen die we maken en dat is en blijft lastig.’

Hoe worden ervaringsdeskundigen op deze studie voorbereid?
‘We proberen iedereen duidelijk te maken dat deze opleiding niet makkelijk is. De combinatie leren en werken is natuurlijk al zwaar, maar er komt nog veel meer bij kijken. Zo worden veel studenten herinnerd aan het cliënt zijn en is hun positie in het team waar ze werken niet altijd even duidelijk. Daarom raden wij hen aan om eerst een aantal cursussen te volgen die door ervaringdeskundigen zijn ontwikkeld en vrijwilligerswerk te doen. Ze weten dan beter wat hen te wachten staat.’

Hoe hebben de studenten hun eerste jaar ervaren?
‘Ze vonden het zwaar, veel en hadden het idee dat ze extra werk moesten doen. Dat is eigenlijk ook zo. De ervaringsdeskundigen volgen een reguliere opleiding tot sociaal pedagogisch hulpverlener die aangevuld wordt met kennis voor ervaringsdeskundigen. Dat hadden sommige studenten niet verwacht.
Ook het feit dat mensen zich opnieuw in hun ervaring moesten verdiepen, viel niet mee. Maar reflectie is heel belangrijk, daar ligt de nadruk op. Daar komt nog bij dat ervaringsdeskundigen nog redelijk “nieuw” zijn in de praktijk en dat sommige medewerkers van een instelling aan hen moeten wennen. Kortom, het was een pittig jaar.’

Hoe kijkt GGzE terug op dit eerste jaar?
‘Er is veel uitval geweest. Misschien wel omdat de studenten andere verwachtingen hadden van deze opleiding. Daar proberen we nu iets aan te veranderen. Zo moet de inhoud op het gebied van ervaringsdeskundigheid meer aansluiten bij de reguliere vakken. En bij de schoolloopbaanbegeleiding moet meer aandacht komen voor de problemen en vragen van de studenten. De confrontatie met hun eigen verhaal blijkt regelmatig toch lastiger dan verwacht. Daar moeten we hen meer bij ondersteunen.’

Zijn er ook positieve ervaringen?
‘Absoluut! Veel van deze studenten lopen nu stage bij GGzE en dat gaat bijzonder goed. We zijn met z’n allen aan het leren. Zo werken er momenteel twee studenten op de acute zorg. Een medewerker vroeg zich af waartoe zij eigenlijk bevoegd zijn. Mogen ze bijvoorbeeld ingezet worden als er iemand gesepareerd wordt of schaadt dat het “bondgenotengevoel”? Samen hebben we daar over gesproken. De conclusie? Een ervaringsdeskundige laat natuurlijk nooit zijn of haar collega in de steek als het gevaarlijk wordt. Maar als de mogelijkheid bestaat dat er iemand anders kan helpen, dan wordt daar voor gekozen.
Wat mij opvalt is dat ervaringsdeskundigen vaak met een andere oplossing en uitleg komen dan we gewend zijn. Ze worden dan ook nadrukkelijk ingezet bij de evaluatie met een cliënt over het separeren. Het contact met een ervaringsdeskundige is anders en ze worden als voorbeeld gezien. Dat is zo waardevol!’

Hoe groot is de kans op een baan na het afronden van deze opleiding?
‘Groot. Omdat de studenten een “gewone” sph-opleiding volgen die aangevuld is met ervaringskennis, krijgen ze een regulier diploma. Ze kunnen dus alle kanten op. Daar komt bij dat de ervaringsdeskundige in opmars is. Ik verwacht dat er over aan aantal jaren genoeg vacatures zijn.’

Wanneer gaat de tweede groep studenten van start?
‘In september 2011. Afgelopen december hebben we een informatieavond gehouden voor de nieuwe lichting. Dat is behoorlijk vroeg toch? Er kwamen maar liefst zestig mensen op af, dus de belangstelling is enorm. Ik moet zeggen dat die motivatie en energie ons heel erg goed doen!’ (HE)

Klik hier voor de website van GGZ Eindhoven

Bron: psy.nl
donderdag, 20 januari 2011